سومین رویداد-رسانه «روایت خلیج فارس؛ از کرانه تا پس‌کرانه» با محوریت بازشناسی آیین نوروز دریا، مستندسازی دانش بومی دریاورزان و باززنده‌سازی گاه‌شماری اقلیمی خلیج فارس، به میزبانی بندر تاریخی کنگ برگزار شد.

به گزارش خبرنگار میراث آریا، این رویداد فرهنگی-رسانه‌ای با همکاری پایگاه میراث ملی بافت تاریخی کنگ و شهرداری بندر کنگ در موزه مردم‌شناسی و دریانوردی این شهر برگزار شد و جمعی از دریاورزان، پژوهشگران، فعالان میراث فرهنگی، اصحاب رسانه، هنرمندان و علاقه‌مندان به فرهنگ دریاپایه در آن حضور داشتند.

در بخش نخست این رویداد، نسخه جشنواره‌ای مستند پژوهشی «نوروز دریا» به کارگردانی فرشید ایران‌پرست و تهیه‌کنندگی سعید ماندگاری با حضور سازندگان اثر برای حاضران اکران شد؛ طی سال‌های گذشته، نسخه تلویزیونی این مستند از شبکه‌های مختلف رسانه ملی پخش شده و به‌عنوان یکی از آثار شاخص در حوزه میراث فرهنگی دریایی مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته‌است.

پس‌از نمایش فیلم، نشست نقد و بررسی مستند با حضور پژوهشگران، مستندسازان، فعالان فرهنگی و شرکت‌کنندگان برگزار شد و حاضران درباره ابعاد تاریخی، مردم‌شناختی و میراثی آیین نوروز دریا و ظرفیت‌های آن برای معرفی فرهنگ دریاپایه جنوب ایران به بحث و تبادل نظر پرداختند.

در ابتدای نشست نقد و بررسی فیلم، سپهر زارعی، معاون میراث فرهنگی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان، با اشاره به جایگاه تاریخی بندر کنگ به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کانون‌های میراث دریایی ایران و خلیج فارس، گفت: آیین‌ها، سنت‌ها و دانش بومی دریانوردی در این بندر، بخشی از هویت تاریخی و فرهنگی ساکنان سواحل هرمزگان را شکل داده‌اند و حفاظت، بازخوانی و معرفی آن‌ها ضرورتی جدی برای پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس کشور است.

او با اشاره به ثبت جهانی پرونده دانش سنتی لنج‌سازی و دریانوردی ایرانیان در خلیج فارس در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو در سال ۱۳۹۰ خورشیدی (۲۰۱۱ میلادی)، اظهار کرد: آیین باستانی نوروز دریا و دانش بومی گاه‌شماری اقلیمی و دریایی خلیج فارس از مهم‌ترین مؤلفه‌های این پرونده میراث جهانی میراث ناملموس به‌شمار می‌روند که امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند مستندسازی، بازشناسی و انتقال به نسل‌های آینده برای پاسداری از این میراث مشترک منطقه تمدنی خلیج فارس با حوزه جغرافیایی کشورهای ساحلی اقیانوس هند هستیم.

بخش پایانی برنامه به برگزاری نشست سالفه دریاورزان (سالفه واژه‌ای محلی در ادبیات ساحل‌نشینان هرمزگان به معنای گفتگو و روایت) اختصاص داشت؛ نشستی صمیمی که طی آن دریانوردان، ناخدایان، لنج‌داران و ریش‌سفیدان منطقه، روایت‌های شفاهی، خاطرات و تجربیات خود درباره نوروز دریا، شیوه‌های سنتی دریانوردی، شناخت بادها، جریان‌های دریایی و گاه‌شماری اقلیمی خلیج فارس و تطبیق آن با دانش بومی ساحل نشینان بنادر حاشیه اقیانوس هند از جمله زنگبار و کالیکوت و ملیبار و ... را بازگو کردند. این روایت‌ها با هدف مستندسازی و تکمیل داده‌های مربوط به پرونده میراث ناملموس و دانش بومی دریایی ثبت و ضبط شد.

معاون میراث فرهنگی اداره‌کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی هرمزگان با تأکید بر اهمیت استمرار چنین برنامه‌های هویت محوری گفت: برگزاری رویدادهای از کرانه تا پس‌کرانه با رویکردی بینارشته‌ای و مردم‌محور، زمینه هم‌افزایی میان جامعه محلی، رسانه‌ها، پژوهشگران و متولیان میراث فرهنگی را فراهم می‌کند و نقشی مؤثر در پاسداری از میراث ناملموس، تقویت هویت دریایی ایران، معرفی دارایی‌های تمدنی خلیج فارس و انتقال دانش بومی به نسل‌های آینده خواهد داشت.

زارعی خاطرنشان کرد: استمرار این برنامه‌ها، علاوه بر تقویت مشارکت جوامع محلی در حفاظت از میراث فرهنگی، می‌تواند جایگاه ایران را در عرصه بین‌المللی و در تعاملات مرتبط با کنوانسیون میراث فرهنگی ناملموس یونسکو بیش از پیش تثبیت کند.

او یادآور شد: رویداد روایت خلیج فارس؛ از کرانه تا پس‌کرانه از جمله برنامه های محوری معاونت میراث فرهنگی استان در سال ۱۴۰۵ با هدف بازشناسی و باززنده‌سازی میراث فرهنگی سواحل و بنادر هرمزگان محسوب می شود که با همکاری و مشارکت پلتفرم رسانه‌ای «دریانما» در راستای بازبرندسازی شهرها و روستاهای شاخص هویتی استان و همچنین باززنده سازی میراث ناملموس شاخص کرانه ها و پسکرانه ها با الگوی «رویداد-رسانه»، ایده‌پردازی، طراحی و اجرایی شده‌است؛ نخستین برنامه این رویداد همزمان با هفته میراث فرهنگی امسال در بستک در تاریخ چهارم خردادماه با محوریت پیوند تجارت دریایی با فرهنگ بومی و دومین برنامه نیز با محوریت میراث دریایی تجارت مروارید در بندرلنگه در بیست و سوم خردادماه برگزار شد.